ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 42

دەیڤید جۆرج کەنداڵ

دەیڤید جۆرج کەنداڵ بیرکار و ئامارزانی خەڵکی ئینگلیز بوو کە زۆربەی ژیانی ئاکادێمیکی خۆی لە زانستگای ئاکسفۆرد و زانستگای کەمبریجدا بردە سەر. ئەو لەگەڵ م. ئێس باتلیت لە ماوەی جەنگی جیھانیی دووەم، کاری کرد و لەدوای جەنگ سەردانی زانکۆی پرینستۆنی کرد.

ژۆزێف فووریێ

ژان باپتیست ژۆزێف فووریێ زانای بیرکاری و فیزیای خەڵکی وڵاتی فەڕانسەیە کە بە ھۆی لێدوانەکانی لە سەر چۆنیەتی گواستنەوەی گەرما ناسراوە.

ژۆزێف لوی لاگرانژ

ژۆزێف لوی لاگرانژ ، بیرکار و ئەستێرەناسی ئیتالیایی-فەڕەنسایی بوو. لاگرانژ یەکێک لە ماتماتیکزانە ھەرە گەورەکانی سەدەی ھەژدەھەمە. بەشێکی ژیانی لە پروسیا و بەشێکی لە فەڕانسە بووە. لەسەر تیۆری ژمارەکان و میکانیکی ئاسمانی خەباتێکی گرینگی کردووە.

فیبۆناچی

لیۆناردۆ پیناسۆ بیگۆلۆ ناسراو بە لیۆناردۆ فیبۆناچی. ،فیبۆناچی زانای بیرکاری بوو لەچەرخەکانی ناوەڕاست ، لەساڵی ١٢٠٢ واتە لەسەدەی سێزدەھەم پەرتووکێکی بەنێوی پەرتووکی ژمێریاریبوو.

کارڵ فریدریش گاوس

کارڵ فریدریش گاوس بیرکار و فیزیکزانی گەورەی سەدەی ھەژدە و نۆزدەی وڵاتی ئاڵمانیایە. لە وتەیەکی خۆیدا بیرکاری بە شاژنی ھەموو زانستەکان ناو دەبات.

کارڵ ڤایەرشتراس

کارڵ تیۆدۆر ویلھام ڤایەرشتراس ماتماتیکزانێکی ئاڵمانی سەدەی نۆزدەھەم بوو، زۆر جار بە باوکی شیکاریی مۆدێرن ناوی لێ دەبەن. ڤایەرشتراس زانکۆی بەجێ ھێشت و بە بێ ھیچ پلەیێک فێری ماتماتیک بوو سەرەڕای ئەوە وەکوو مامۆستایەک پەروەردە بوو و وانەی ماتماتیک، ...

گیۆرگ کانتۆر

گیۆرگ فێردیناند لودویگ فیلیپ کانتۆر بیرکارێکی لەدایکبوو لە ڕووسیا لە باوک و دایکێکی بە ڕەگەز دانیمارکی بوو کە زۆرتر وکوو بیرکارێکی خەڵکی ئاڵمانیا دەناسرێت لەبەر ئەوەی کە لە ئاڵماندا گەورە بوو. کانتۆر بە ھۆی داھێنانی تیۆریی کۆمەڵەوە ناودارە کە ئێس ...

لیۆپۆلد کرۆنێکێر

لیۆپۆلد کرۆنێکێر ماتماتیکزان و لۆژیکزانی ئاڵمانی بوو و لە بوارەکانی بیردۆزی ژمارەکان، جەبر و لۆژیکدا کاری کردووە. ناوبراو لەسەر ئەم باوەڕە بوو کە دەبێت ژمێرە و شیکاری لەسەر بنەمای ژمارە تەواوەکان بنیات بنرێن. لە یەکێک لە وتەکانیدا کە زۆر بەناوبان ...

مریەم میرزاخانی

مریەم میرزاخانی ماتماتیکزانێکی ئێرانی بوو. لە ١ی ئەیلوولی ٢٠٠٨ بوو بە مامۆستای ماتماتیک لە زانکۆی ستانفۆرد لە ئەمریکا. لە ئابی ٢٠١٤ توانی خەڵاتی فیلدزی جیھانی بەرێتەوە کە تایبەتە بە زانستی ماتماتیک، ناوبراو یەکەم ژن وە یەکەم ئێرانییە تاکوو ئێستا ...

میشائیل ماستلین

میشائیل ماستلین ئەستێرەناس و بیرکاری ئاڵمانیایی بوو. میشائیل قوتابیی پێترۆس ئاپیانووس بووە و زیاتر بەوە ناسراوە کە ڕاھێنەری یۆھانس کێپلەر بووە. .

ویلیام کاھان

ویلیام مۆرتۆن کاھان لەدایکبووی ١٩٣٣ لە تۆرۆنتۆی کانادا بیرکار و زانای کۆمپیوتەرە. دوکتۆرای لە زانستگای تۆرۆنتۆ ساڵی ١٩٥٩ وەرگرتووە.

ھێنری لێبێگ

ھێنری لێبێگ ماتماتیکزانێکی فەڕانسەوی بوو، بەھۆی دۆزینەوەی تیۆریی تەواوکاری کە گشتاندنی چەمکی تەواوکاری لە سەدەی حەفدەھەم بوو ناوبانگی دەرکرد.

ھیپاتیا

هیپاتیا فەیلەسووفی ژنی ئەفلاتوونیزمی نوێیە کە وەکوو ئەوەڵین ژنی بەناوبانگی بیرکاریزان و دوایین کتێبداری، کتێبخانەی ئەسکەندەریە دەناسرێ. ناوبراو لە شاری ئەسکەندەریەدا مامۆستای فەلسەفە و بیرکاری بوو و لە زانستی ئەستێرەناسیدا لێزانییێکی باشی بووە. ئ ...

چڕی

چڕیی ماددەیەک بریتییە لە بارستاییەکەی لە یەکەی قەبارەدا، زۆربەی جار هێمای یۆنانی ρ بۆ دادەنرێت، بەڵام دەکرێت بە پیتی Dیش هێما بکرێت. بە زمانی بیرکاری پێناسەی چڕی ئەمەیە: ρ چڕییە، m بارستاییە، V قەبارەیە، هەندێک جار وا پێناسە دەکرێت کە کێش لەسەر ق ...

بەرئەنجامی ھێز

بەرئەنجامی ھێز لە فیزیکدا، ئەو تاکە ھێزەیە کە ھەمان کاریگەری ھەموو ھێزە دەرەکییە کاریکەریەکانی سەر تەنێکی سەختی ھەیە، بە زمانی بیرکاری بەم شێوە پێناسە دەکرێت: F → R = ∑ i = 1 n F → i = F → 1 + F → 2 +. + F → n {\displaystyle {\vec {F}}_{R}=\sum _ ...

پاڵ پێوەنان

پاڵ پێوەنان بریتییە لە ھێزی کاردانەوە ک چەندجار باسکرا لەلایەن یاسای سێیەمی نیوتن. کاتێک سیستەمێک بارستایێک دەر دەھاوێژێت یان تاودانی دەداتێ بە یەک ئاڕاستە، تاودانی بارستاییەکە ھۆکارە بۆ ئەوەی ھێزەکە یەکسان بێ لە بڕو پێچەوانە بێت لە ئاڕاستەی سیست ...

زەبر

زەبر سوڕانەوەی ھاوتایە لە ھێزی ڕاستەییدا. بیرۆکە کە لە لایەن ئەرخەمیدسەوە دروست بوو لە کاتی بەکرھێنانی بەرزکەرەوە دا ھەروەکو ھێزێکی راست کە ھێزێکی پاڵنەر یاخود ھێزێکی راکێشراوبێت کە دەکرێت زەبری لێ پەیدابێت وە دەتوانین زەبر وا پێناسە بکرێت کەوا پ ...

لێکخشان

لێکخشان ھێزێکە بەرگری دەکات لە جولە رێژەی نێوان رووە رەقەکان و شلەکان و ئەو مادانەی لەیەکدی دەخلیسکێن چەندین جۆری لێک خشان ھەیە لێک خشانی وشک دەبێت بەسەر وەستاوە لێکخشان کە لانێوان رووە وەستاوەکانە جولە لێکخشان کە لەنێوان رووە جولاوەکانە لێکخشانی ...

لێکخشاندن

لێکخشاندن ھێزێکەبەرگری دەکات لە جولە رێژەی نێوان رووە رەقەکان و شلەکان و ئەومادانەی لەیەکدی دەخلیسکێن چەندین جۆری لێک خشان ھەیە.لێک خشاندنی وشک ھێزەکە بەرھەڵستی جولەی نێوان دوو ڕوی رەق دەکات. لێکخشاندنی وشک بەش دەبێت بەسەر وەستاوە لێکخشاندن کە لە ...

ھێزی ستوونی

ھێزی ستوونی یان ھێزی نۆرماڵ لە مێکانیکدا بریتییە لە پێکھێنەری ستوونی ئەو ھێزی بەریەککەوتنەی کە ڕێگە لەوە دەگرێت کە تەنێک بەناو ڕووی بەریککەوتنەکەدا گوزەر بکاتز بۆ نمونە ڕووی ئەرزی ژوورێک یان دیوارێک ڕێگە لەوە دەگرن کە تەنەکانی سەریان بکەونە خوارە ...

ویلیام گریگۆر

ویلیام گریگۆر زانایەکی بەریتانی بوو. ئەم زانایە لە بواری بلورناسی دا ئیشی کردووە. یەکێک لە گرنگترینی ئەو توخمانەی ئەم زانایە دۆزیەوە بریتی بوو لە توخمی تیتانیۆم کە لە ساڵی ١٧٩١ ناساندی.

ئەلدۆڕادۆ

ئەلدۆڕادۆ ناو یان نازناوی یەکێک لەسەرۆک ھۆزە ھیندیەکانی ئەمەریکای لاتینە، ئەم ھۆزە کاری دەرھێنان و دروستکردنی زێڕیان دەکرد، سەرۆک ھۆزەکە بانگەشەی ئەوەی دەکرد کە لەتوانای دا ھەیە سەراپای جەستەی بەزێڕ دابپۆشێت، دواتر بۆ ڕێچکەیەکی ئاینی گۆڕدرا پێگەک ...

ئەڵماس

ئەڵماس ماددەیەکە پێکھاتەی بلوری ھەیە و زۆر جار شێوەی شەش پاڵووی ھەیە و ھەندێ جار شێوەی شەش ڕووی ھەیە. ئەڵماس بە ڕێژەیەکی زۆر لە کاربۆن پێکدێ لە ژێر پەستان و گەرمی زۆر. لێکچوونێکی زۆر ھەیە لە نێوان ئەو مادەیەی کە گرافیت و ئەڵماس پێکدێنێ کە ئەویش ک ...

ھیدرۆجینی شل

ھایدرۆجینی شل لە حالەتی شلێتی دایە لە جۆرەکانی ھایدرۆجین.ھایدرۆجین لە سروشت لە گەردیلەی H2 ھاتووە. بۆ ئەوەی دەرکەوێ وەک شل H2 دەبێ سارد بکرێت لە ژێر ٣٣ کلڤن. بۆ ئەوەی بە تەواوی ببێت بە شل بێئەوەی چونە ژورەوەی پەستانی ئەتمۆسفیر.H2 پێویستی بە F: 42 ...

سەنتەرفیۆگلی گاز

گاز ئامێری لێک جیاکەرەوە ئەمە ئامێرێکە بەکار دێت بۆ لابردنی گازەکان وە ئەم ئامێرە پشت دەبەستێ بە ھێزی ڕاکێشان. ئەمەش دەگەڕێتەوە بۆ خێرایی جیا کردنەوەی گەردیلەکان وەجیا کردنەوەی ھەموو تەنەکان لەناو ھەر قەبارەیەکی جۆراو جۆر بە شێوەیەکی یەک لە دوا ی ...

کانزا

ھەندێک لە کانزا کیمیاییەکان پێیان دەگوترێت کانزا کە تووخمی سەرەکین لە خشتەی خولی. ئەو تووخمانە بەشێوەیەکی گشتی چەند خاسیەتێکیان ھەیە لەوانە توانی گەیاندنی کارەبا و گەرمییان ھەیە، دەتوانرێت بەئاسانی شێوەیان دیاری بکرێت، توانای توانەوەیان بەرزە وە ...

سەردەمی برۆنز

سەردەمی برۆنز ٢٠٠٠ تا ٨٠٠ی پ.ز، دەگەڕێتەوە بۆ دەستپێکی مێژوو، سەردەمێک کە مرۆڤ ئەم ئالیاژە دەدۆزێتەوە و سەردەمی بەکارھێنانی کانزای برۆنز. برۆنز ئالیاژێکە لە کەلناس و مێس ثێکهاتوە. ئەم ئالیاژە بە پێێ جوگرافیا جۆراوجۆرەکان رێکەوتەکەی جیاوازە و ئەم ...

سەردەمی بەردین

سەردەمی بەرد دەورانی گەشەکردنی تەکنۆلۆژیای مرۆڤە، لەم سەردەمەدا پانایی ناوچەی نیشتەجێیی مرۆڤ لە ڕۆژھەڵاتی ئەفریقاوە بەرەو تەواو ناوچەکانی جیھان بڵاو بووە. لە سەردەمی بەرددا مرۆڤ فێری وەرزێڕی، دەستەمۆ کردنی ئاژەڵ و ئاو کردنی فلز بوو. ئەم سەردەمە ب ...

ئەبوو فیدا

ئەبوو فیدا. ناوی تەواوی ئیسماعیل کوڕی عەلی کوڕی مەحموود کوڕی محەممەد کوڕی تەقیەدین عومەر کوڕی شاھەنشا کوڕی ئەیوب کوڕی شادییە. یەکێک بوو لە کەسایەتییەکانی ماڵباتی کوردە ئەییووبییەکان. سەرکردە و ئەمیری شاری حەمما بوو لە ھەمان کاتدا شارەزایییەکی زۆر ...

ئیبن ئەسیری جزری

ئیبن ئەسیری جزری لە جزیری بۆتان لەدایکبووە. فەرموودەزان و مێژوونووسێکی مەزنی موسڵمانی سوننی کوردە، ئیبن ئەسیر کتێبە بە ناوبانگەکەی بە ناوی تەواوی مێژوو، بە عەرەبی نوسراوەو ناونیشانەکەی ە. کتێبەکە بەشێوازی کرۆنۆلۆجیا نووسراوە، کە لە مێژووی سەرەتای ...

ئیبن حیبان

محەممەد کوڕی حیبان کوڕی ئەحمەد کوڕی حیبان ئیمام و زانا، حافز قورئان، زانای فەرموودە، مێژوونووس و شێخی خۆراسان بوو، کە یەکێک لە گەورە زانایانی فەرموودەناسی بوو. لە ساڵی ٢٧٠ی کۆچی بەرامبەر بە ٨٨٤ی زاینی لەدایکبووە و لە ٣٥٤ کۆچی بەرامبەر بە ٩٦٥ زایی ...

بەھائەدین ئیبن شەداد

ئیبن شەداد ناوی تەواوی بەھائەدین یوسف کوڕی ڕافع کوڕی تەمیمە لە بنەماڵەی کوردانی بەنی شەدادە، مێژوونووس و زانا و شەرعزان و قازی قازیەکان بوو، ھەروەھا مامۆستای مێژوونووسی بەناوبانگ ئیبن خەلەکانە.

تاوانناسی

تاوانناسی یان سزاناسی بریتییە لە لێکدانەوە و لێکۆڵینەوەی زانستی لەسەر سروشت، ڕادە، ھۆکارەکان و، چۆنیەتیی کۆنترۆڵکردنی ڕەفتاری تاوانکارانە لە ھەردوو ئاستی تاکەکەسی و کۆمەڵگەییدا. بوارەکانی لێکۆڵینەوە لە تاوانناسیدا بریتین لە ڕێژەی ڕوودان، شێوازەکا ...

سەروەری

سەروەری چۆنێتیی دارابوونی دەسەڵاتی باڵا و سەربەخۆیە بەسەر ڕووبەرێکی جوگرافیاییدا، یان بەسەر کۆمەڵێ خەڵکدا. سەروەری دوو جۆرە: ناوخۆیی و دەرەکی. سەروەریی ناوخۆیی بریتییە لەو دەسەڵاتەی کە ھەر دەوڵەتێک بەسەر شارۆمەندانی خۆی ھەیەتی. ئەم جۆرە سەروەرییە ...

ئەفلاتوون

ئەفلاتوون یەکێکە لە ناودارترین فەیلەسوفان و بیرکارانی ھەموو سەردەمان. ئەو خەڵکی یۆنانی دێرین و لەدایکبووی ئەسینا بوو. ھەر لەو شارەدا بوو کە ئاکادیمیاکەی خۆی دامەزراند، واتە یەکەم دامەزراوەی خوێندنی باڵا لە جیھانی ڕۆژاوادا. ئەفلاتوون ھاوڕێ لەگەڵ س ...

وەڵام

وەڵام یان بەرسڤ ئەو شتەیە کە دەوترێت یان دەنووسرێت یان ئەنجام دەدرێت وەکوو کاردانەوەیەک بۆ پرسیارێک، ئاگادارکردنەوەیەک یان بارودۆخێک. دەکرێت وەڵام چارەسەر یان تۆڵەسەندنەوە یان بەرپرسیارێتی بێت.

دەروێش

دەروێش کەسایەتییەکی موسڵمانە لە نێو ھەندێک لە تەریقەتە سۆفیگەرییەکان و دەروێشبوون بە پلەی باڵا دادەنرێت لە سۆفیگەری، دەروێش وەک کەسایەتی ھەژار و دانا یان زانا و شاعیر دەناسرێت، ھەندێ کەس لە موسڵمانان کاری دەروێشی وەک بیدعە دەزانن و ڕەتی دەکەنەوە. ...

سەماع

سەماع مەراسیمێکی سۆفیگەرییە کە وەک زیکر دەکرێت. سەماع واتە "گوێگرتن" ، و زیکر یش واتە "یادهێنانەوە". ئەم کردارانە بەزۆری پێکدێن لە گۆرانی ووتن، ژەنینی ئامێر، سەماکردن، ووتنی شیعر و دوعا، پۆشینی جلوبەرگی تایبەت، و کرداری دیکە. دیارترین شێوازی پەرس ...

مەسنەوی

مەسنەوی یان مەسنەوی مەعنەوی دیوانێکی شیعری مەولانا جەلالەددینی ڕۆمییە. ئەم کتێبە بە چەندین زمان وەرگێڕاوە و لە پرۆژەی مۆزەخانی قۆنیایە کە وەریبگێرێتە سەر ٥٠ زمانی دیکەیش. مەسنەوی چاپی جۆراوجۆری نووسراوی ھەیە کە لە زۆربەی کتێبخانە نێودەوڵەتییەکاند ...

خودای کوڕ

خودای کوڕ ، کەسایەتی دووەمی سیانەیی پیرۆزە لە لاهووتی مەسیحییەتدا. ئەم جۆرە باوەڕە یەسووعی ناسڕی وەکوو خودای کوڕ پێناسە دەکات، لەگەڵ خودای باوک و ڕۆحی پیرۆزدا لە جەوهەردا یەکە بەڵام بەکەسایەتی جیاوازە. لەم فێرکارییانەدا، خودای کوڕ پێش ئەوەی بێتە ...

تەفسیری ڕامان

تەفسیری ڕامان لە ماناو مەبەستی قورئان یەکێکە لە تەفسیرە کوردیەکانی قورئان لە نوسینی ئەحمەد کاکە مەحموود. لە ساڵی ١٩٩٢ دەستی بە نوسینی کردووە، و ساڵی ٢٠٠٥ لە نوسینی بۆتەوە. بۆ یەکەم جار لە ساڵی ٢٠٠٧ چاپ کراوە، و تاوەکو ساڵی ٢٠٢٠ شەش جار و بە تیراژ ...

تەفسیری قورئانی پیرۆز لێکدانەوەی مامۆستا مەلا عوسمان عەبدولعەزیز

تەفسیری قورئانی پیرۆز لێکدانەوەی مامۆستا مەلا عوسمان عەبدولعەزیز تەفسیرێکی قورئانە بە زمانی کوردی، لە لێکدانەوەی مەلا عوسمان عەبدولعەزیز لە ساڵی ٢٠١٠، لە بەیرووت بۆ جاری دووەم، لە قەبارەی دە بەرگدا چاپ کراوە. تەفسیرەکە لە ساڵانی هەشتاکان و نەوەدە ...

قورئانی پیرۆز بە کوردی

قورئانی پیرۆز بە کوردی یەکێکە لە تەفسیرە کوردیەکانی قورئان لە نوسینی هەژار موکریانی. ساڵی ١٩٨٩ دەستی بە نوسینی کردووە، بەماوەی نۆ مانگ لە نوسینی تەفسیرەکەی بۆتەوە. دەروازەی قورئان

ڕۆژژمێری ئیسلامی

ڕۆژژمێری ئیسلامی یان ڕۆژژمێری کۆچی ڕۆژژمێرێکە موسڵمانان بە کاری دەھێنن و دابەش دەبێت بۆ کۆچی ھەیڤی و کۆچی ھەتاوی. ڕۆژژمێری کۆچی یان ئیسلامی دەست پێدەکات بە کۆچی پێغەمبەری ئیسلام محەمەد لە مەککەوە بۆ مەدینە. و کۆچەکەی دەست پێکرد لە ڕۆژی پێنج شەممە ...

بڕیارنامەی ٤٧٦ی ئەنجومەنی ئاسایش

بڕیارنامەی ٤٧٦ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٣٠ی حوزەیرانی ١٩٨٠دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ وڵاتە داگیرکراوەکان لە لایەن ئیسرائیلەوە. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٢٬٢٤٢‌ەم، بە ١٤ دەنگی لەگەڵ، ٠ی د ...

بڕیارنامەی ٤٧٨ی ئەنجومەنی ئاسایش

بڕیارنامەی ٤٧٨ی ئەنجومەنی ئاسایشی نەتەوە یەکگرتووەکان کە لە ڕێکەوتی ٢٠ی ئابی ١٩٨٠دا پەسندکرا، بەڵگەیەکی نێونەتەوەیییە لەمەڕ وڵاتە داگیرکراوەکان لە لایەن ئیسرائیلەوە. ئەم بڕیارنامەیە لە دوای کۆبوونەوەی ژمارەی ٢٬٢٤٥‌ەم، بە ١٤ دەنگی لەگەڵ، ٠ی دژ و ١ ...

پەرستگای سولەیمان

پەرستگای سولەیمان یان ھەیکەلی سولەیمان ھەروەھا بەگوێرەی تەورات ناسراو بە یەکەم پەرستگا ، پەرستگایکی پیرۆز بوو لە شاری ئورشەلیمی دێرین لەپێش تێکدانی لەلایەن نەبووخەد نەسر دووەم لەدوای گەمارۆی شاری ئورشەلیم لە ساڵی ٥٨٧ پێش زایین. ئەو ماوە کە یەکەم ...

دیواری ڕۆژاوا

دیواری ڕۆژئاوا دیوارێکی مێژوویی کۆنە لە شاری مێژوویی ئورشەلیم دیوارەکەی بە سنووری مزگەوتی ئەقسا وەیە، لە کۆنەوە تاکوو ئێستا لەلایەن جوولەکان ەوە تاکوو ئێستا پیرۆزەو و ساڵانە بە ھەزاران جوولەکە سەردانی دەکەن ، درێژی دیوارەکە دەوروبەری ٥٠ مەترە و ب ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →